Communicatie over de WOZ-waarde en stijgende belastingen

Ergens in de eerste 8 weken van het nieuwe jaar stellen gemeenten de WOZ-waarde van alle huizen vast. En ook al lijkt de stijging dit jaar ‘mee te vallen’, gemiddeld stijgt de waarde toch 2,8%. Een hogere WOZ-waarde betekent ook hogere lasten, want zowel de gemeenten als de Belastingdienst en waterschappen gebruiken deze bij het berekenen van belastingen. 

Online animatie WOZ-bezwaar van de VNG is nu beschikbaar

De meeste mensen vinden het niet leuk om meer belasting te moeten betalen. Geen wonder dat steevast een deel van de huizeneigenaren bezwaar maakt tegen de vastgestelde WOZ-waarde. Dat kost veel gemeenschapsgeld, zeker als dat gebeurt via commerciële bureaus. Veel gemeenten roepen hun inwoners daarom actief op om rechtstreeks contact met de gemeente op te nemen. Volgens de VNGis een goede uitleg soms al voldoende, kan informeel contact ook leiden tot een aanpassing van de taxatie en is zelf bezwaar maken vaak succesvoller dan via zo’n bureau. In 2023 is ook de WOZ-wet aangepast, waardoor de proceskosten en immateriële schadevergoeding worden ‘gematigd’. 

Voor gemeenten die hierover willen communiceren heeft de VNG nu een animatie ontwikkeld over bezwaar maken tegen de WOZ-waarde. Ik ben benieuwd: wie van jullie zet deze animatie al in? En hoe gaan jullie het effect meten? En dus niet alleen het bereik, maar het effect van de communicatie op het aantal bezwaren en de route van die bezwaren?

Heeft uitleg geven over stijgende belastingen wel zin?

Nu is het zo dat een aantal belastingen harder stijgt dan de WOZ-waarde. Volgens Vereniging Eigen Huis stijgt de OZB met gemiddeld 5,4%, de afvalstoffenheffing met 6% en de rioolheffing met 4,5%. En in sommige regio’s gaat de waterschapsbelasting met tientallen procenten omhoog.

En daar komt de vraag aan Communicatie: kunnen jullie in een mooie infographic of een video aan inwoners uitleggen waarom de kosten stijgen? De achterliggende gedachte (en aanname) is: dan begrijpen ze het vast wel en vinden ze het wat minder erg. Maar … mensen vinden het niet alleen niet leuk om meer belasting te moeten betalen, een steeds grotere groep kan het ook niet! Dus wat bereik je met een gelikte uitleg? Of vooral: wie? Mijn gok is: vooral de mensen die de belasting willen én kunnen betalen (en die nemen het voor kennisgeving aan). Want wat moet je met zo’n uitleg, als je het niet kan betalen? Omdat niet alleen de belastingen meer geld kosten, maar ook de zorgverzekering, de boodschappen en de energie. Uiteraard zie ik mijn eigen aanname graag getoetst, dus ik ben benieuwd wie al onderzoek heeft gedaan?

Philip van Veller, wethouder Financiën van de gemeente Leidschendam-Voorburg, doet echt een goede poging om het uit te leggen. Kort, laagdrempelig en ook met een verwijzing naar hoe je bezwaar kunt maken en waar je terecht kunt voor hulp. Een van de reacties daarop is tekenend: “Overbodig clicheepraatje: het gaat niet om de belastingen zelf, maar om de HOOGTE ervan!!”

Wat ook interessant is: soms doen de media die uitleg veel beter dan de overheid zelf. Zo zocht bijvoorbeeld 1Twente eens goed uit waar de 880 miljoen euro die de gemeente Enschede uitgeeft vandaan komt en hoe die wordt verdeeld.

Denk nu na over de communicatie over de belastingaanslag van volgend jaar

Wat kun je dan wél doen? In ieder geval zorgen dat de belastingaanslag zo begrijpelijk mogelijk en helder is. Kijk naar deze fantastische uitleg van Theo van der Mark, teamleider Gemeentebelastingen en Basisregistraties Drechtsteden, en Wiep Hamstra, contentstrateeg en onderzoeker. Zij leggen uit hoe je dat met de 3V’s kunt doen: Volwassen, Vriendelijk en Vertrouwenwekkend. En ook dat je niet kort voor het moment van de belastingaanslag moet gaan nadenken over de communicatie, maar dat je daar gerust een jaar voor uit moet trekken. 

Dus wil je het in 2025 anders of beter doen? Begin dan nu! En vind je dat als heel veel werk klinken? Bedenk dan dat de belastingaanslag jaarlijks misschien wel het belangrijkste contactmoment met inwoners is … Dat lijkt me een goede reden om daar flink wat tijd in te investeren ;-)